Hướng dẫn viết truyện ngắn sáng tạo (truyện có yếu tố trinh thám lớp 9) dưới đây sẽ giúp các em biết cách khéo léo giới thiệu bối cảnh, nhân vật cùng những manh mối gợi mở, dẫn dắt nhà điều tra đi đến kết luận một cách thuyết phục để tạo nên những câu chuyện kịch tính và đầy sáng tạo.
Phía cuối bài còn có 2 câu chuyện mẫu kèm file PDF để các em tải về đọc miễn phí tại nhà.
Mời các em tham khảo!
I. Yêu cầu cần đạt khi viết truyện ngắn sáng tạo
– Giới thiệu được bối cảnh, thời gian, không gian, nhân vật và nội dung truyện.
– Sắp xếp chuỗi sự kiện theo một trật tự lô-gíc.
– Xây dựng nhân vật với các yếu tố như: lai lịch, ngoại hình, hành động, lời nói, suy nghĩ…
– Trình bày được cách thức để đi đến kết luận của nhà điều tra.
– Sử dụng ngôi kể phù hợp (ngôi thứ nhất hoặc ngôi thứ ba).
– Sử dụng các yếu tố miêu tả và biểu cảm trong truyện.
II. Hướng dẫn viết truyện ngắn sáng tạo (truyện có yếu tố trinh thám lớp 9)
1. Bước 1: Trước khi viết
1.1. Tìm ý tưởng cho truyện kể
– Nên lựa chọn một “vụ án” có thể xảy ra trong lớp học hoặc khu phố mình ở để sáng tác truyện trinh thám.
– Hiện trường vụ án nên gắn với những không gian quen thuộc như lớp học, sân vận động, rạp chiếu phim, ngôi nhà hoang…
– Có thể tìm kiếm một vụ án được đăng trên báo chí có thể lấy ý tưởng để phát triển thành một truyện trinh thám hấp dẫn.
– Ngoài ra, có thể lựa chọn một truyện trinh thám đã đọc để chuyển thể thành một câu chuyện khác.
1.2. Xây dựng khung truyện
Cần xây dựng nội dung truyện bao gồm các yếu tố như: nhân vật, bối cảnh, cốt truyện, người kể chuyện…
– Hệ thống nhân vật (nhà điều tra, nghi phạm, thủ phạm, nạn nhân…) gồm những ai?
– Xác định thời gian, không gian: Truyện diễn ra ở đâu? Vào lúc nào?
– Diễn biến của cốt truyện như thế nào?
– Người kể chuyện sẽ là ai?
1.3. Lập dàn ý
Sắp xếp các ý tưởng thành một dàn ý chi tiết. Dàn ý có thể xây dựng dựa trên diễn biến của cốt truyện gồm các phần: mở đầu, phát triển và kết thúc.

2. Bước 2: Viết truyện sáng tạo
– Truyện cần có những chi tiết là dấu hiệu báo trước hoặc gợi ý cho điều sẽ xảy ra để tạo sự tò mò, hồi hộp và sức hấp dẫn cho truyện.
– Sử dụng các chi tiết miêu tả thời gian, không gian, nhân vật để câu chuyện thêm sinh động.
– Xây dựng các cuộc hội thoại để khắc họa nhân vật và phát triển chuỗi sự kiện.
– Xây dựng lập luận của nhà điều tra cho lô-gíc, thuyết phục.
– Nếu chuyển thể từ truyện tranh trinh thám đã đọc, cần sáng tạo cốt truyện dựa trên cốt truyện đã có. Cần ghi rõ tên truyện tranh được chuyển thể để đảm bảo quyền sở hữu trí tuệ.
3. Bước 3: Chỉnh sửa
– Kiểm tra bối cảnh của câu chuyện, bổ sung chi tiết miêu tả thời gian, không gian của câu chuyện.
– Sắp xếp các sự kiện theo trình tự hợp lí.
– Bổ sung đặc điểm về ngoại hình, hành động, cảm xúc, suy nghĩ, lời thoại của nhân vật.
– Kiểm tra và chỉnh sửa cách thức đi đến kết luận của nhà điều tra.
>>> Tải hướng dẫn viết truyện ngắn sáng tạo kèm bài văn mẫu dưới dạng file PDF miễn phí tại đây!
III. Truyện ngắn sáng tạo (truyện có yếu tố trinh thám) mẫu
Truyện số 1: Hãy đọc truyện trinh thám dưới đây và hãy thử thêm hoặc bớt các tình tiết để làm cho nội dung thêm phần kịch tính.
BẢNG THÔNG BÁO BÍ ẨN
Trong trường trung học cơ sở Phù Đổng, không chỉ có bài toán hình học làm đau đầu học sinh. Công việc của Câu lạc bộ Thám tử Học đường – nơi tụ họp của những Sherlock Holmes và Watson phiên bản tuổi teen – cũng chẳng kém phần phức tạp.
Một ngày không mây, thủ lĩnh của câu lạc bộ, cậu bạn Hoàng Minh với biệt danh “Minh Sherlock”, nhận được một nhiệm vụ mới. Bảng thông báo của trường bỗng nhiên biến mất không một dấu vết. “Một vụ án mới!” – Minh Sherlock thì thầm.
Ngay lập tức, Minh Sherlock triệu tập các thành viên trong câu lạc bộ. Có Trang Watson, cô bạn hậu đậu nhưng lại có trí nhớ siêu phàm; Nam Lestrade, anh chàng lực sĩ thích làm anh hùng nhưng thường xuyên “gặp hạn”; và cuối cùng là Linh Moriarty – kẻ thù không đội trời chung của Minh Sherlock, nhưng cũng là cô nàng có óc phán đoán sắc bén.
Sau cuộc họp mặt nháo nhào, Minh Sherlock đề ra giả thuyết đầu tiên: “Kẻ trộm hẳn là một người cao to vì bảng thông báo được treo ở vị trí khá cao.” Nam Lestrade tự tin vỗ ngực: “Để tớ điều tra các anh chàng cao lớn trong trường!”
Trang Watson thì lại chăm chú vào hình ảnh từ camera an ninh, mắt cô như đang tìm kiếm một manh mối vô hình. “Cái bóng này có vẻ lạ nhỉ?” – cô thì thầm.
Trong khi đó, Linh Moriarty lại bận rộn… nấu mì tôm cho cả nhóm. “Làm thám tử mà đói bụng thì sao mà suy luận cho ra hồn được cơ chứ?”.
Nhóm bạn bắt đầu cuộc điều tra theo dõi những nghi can tiềm năng dựa trên các giả thuyết của mình. Nam Lestrade theo dõi từng bước đi của các “cao nhân”, Trang Watson miệt mài phân tích hình ảnh, và Minh Sherlock? Cậu ta lại đang đấu trí với một mớ bòng bong là đống bài tập toán còn chưa giải.
Cuối cùng, một bước ngoặt bất ngờ xảy ra. Trang Watson phát hiện ra trong video có một nhân vật mặc bộ đồ học sinh nhưng lại có chiếc bóng khác thường. “Đợi đã, đây không phải là bóng của một người!”
Minh Sherlock ánh lên niềm hiểu biết: “Đúng rồi, đó là bóng của một cái chổi!”.
Nhóm bạn ào đến phòng dụng cụ lao công và phát hiện ra một thực tế không thể ngờ: bảng thông báo đang được dùng làm bàn chặn cửa của phòng lao công. Hóa ra, bảng thông báo bị đưa vào đó khi ông bảo vệ vô tình sử dụng nó để chặn cửa cho thoáng khí.
Câu lạc bộ Thám tử Học đường lại một lần nữa giải quyết được vụ án một cách không thể hài hước hơn. Bảng thông báo được trả lại vị trí của nó, và Nam Lestrade thầm nghĩ, lần sau mình phải để ý đến cả những chiếc bóng nữa mới được.
Kết thúc một ngày điều tra nhiều tiếng cười, cả nhóm quyết định tổ chức một bữa tiệc mì tôm do Linh Moriarty chuẩn bị và ai nấy đều công nhận – không có gì tuyệt vời hơn là làm thám tử học đường trong bình yên và tiếng cười.
♦ Gợi ý:
- Chúng ta có thể thêm các chi tiết cụ thể hơn về hành trình phá án để câu chuyện thêm hấp dẫn. Chẳng hạn:
- Các “thám tử” đưa ra các giả thiết về “thủ phạm” làm biến mất chiếc bảng tin là ai (một gã học sinh nghịch ngợm nhất trường, chuyên quậy phá hay một bác lao công thu gom rác đã nhân tiện mang tấm bảng đi để bán…).
- Thêm các sự kiện để việc tìm ra vị trí của chiếc bảng tin trở nên khó khăn hơn: như tấm bảng che kín khiến camera không nhìn được ai là thủ phạm; khi tấm bảng được mang đi, ở những vị trí không có camera nên không thể xác định được điểm đến của tấm bảng tin ấy.
- Có thể thêm những chi tiết nói về suy luận của các bạn trong đội thám tử để tìm ra vị trí của tấm bảng tin.
Đề 2: Hãy đọc truyện và cho biết, em có thể sửa chữa hoặc bổ sung chi tiết gì để truyện trở nên hấp dẫn và kịch tính hơn?
ĐÊM ÁM ẢNH
Màn đêm buông xuống phủ kín những con phố của thành phố. Ánh trăng mờ ảo lọt thỏm giữa những đám mây đen vần vũ. Trong căn phòng nằm gọn trong con hẻm nhỏ, Lam – một thám tử tư nổi tiếng với khả năng suy luận và tinh thần không biết sợ hãi – đang tiếp nhận một nhiệm vụ mới. Khách hàng là một phụ nữ trung niên với khuôn mặt tái mét.
“Thám tử Lam, tôi cần ông tìm ra sự thật!” – người phụ nữ nắm chặt tay Lam, nước mắt ngân trên mí. “Con gái tôi, Lan, đã mất tích bí ẩn từ ba ngày trước. Cô ấy không phải là người thích mạo hiểm. Tôi biết, có điều gì đó không ổn đã xảy ra”.
Lam gật đầu, lắng nghe từng lời kể của người mẹ đang đau đớn, sợ hãi vì mất con. Anh lấy ra quyển sổ nhỏ, ghi chép mọi thông tin quan trọng. Lan, 25 tuổi, là nhân viên văn phòng cho một công ty lớn. Cô thường về nhà đúng giờ, sống một cuộc sống đều đặn, không mâu thuẫn với ai.
Lam bắt đầu cuộc điều tra bằng cách phỏng vấn những người hàng xóm. Họ mô tả Lan như một bóng ma, lặng lẽ xuất hiện và biến mất mỗi ngày. Không ai nhớ rõ lần cuối họ thấy cô. Nhưng một điều khiến Lam chú ý: người hàng xóm già cả bên cạnh cho biết ông thấy một chiếc xe lạ đỗ gần nhà Lan vào ngày cô mất tích.
Lam tiếp tục theo dấu vết đến công ty Lan làm việc. Qua các cuộc phỏng vấn với đồng nghiệp, anh phát hiện Lan dường như có mối quan hệ thân thiết với Giám đốc – một người đàn ông có tiếng là khó tính và giàu có. Lam quyết định tìm gặp Giám đốc.
“Tôi không biết gì về sự mất tích của Lan” Giám đốc nói, giọng đầy vẻ không quan tâm. “Cô ấy chỉ là nhân viên của tôi, không hơn không kém”.
Nhưng Lam không tin. Anh để ý thấy bức tranh treo trên tường văn phòng giám đốc bị lệch. Khi chỉnh lại, Lam phát hiện một két sắt kín đáo. Trong két, anh tìm thấy bức thư không hoàn thành với chữ ký của Lan, có nội dung như đang cầu cứu.
Lam quay về văn phòng và một lần nữa nghiên cứu hồ sơ vụ án. Anh nhận ra mình đã bỏ qua một chi tiết: Lan có hẹn với bạn bè vào tối hôm mất tích. Lam tìm cách liên lạc với nhóm bạn này và hỏi họ về ngày định mệnh đó.
Một người bạn chia sẻ rằng họ đã hủy cuộc hẹn vào phút chót vì công việc đột xuất và Lan quả quyết sẽ tới quán bar quen thuộc để chờ. Lam lập tức đến quán bar và nhanh chóng phát hiện ra camera an ninh ghi lại hình ảnh Lan bước vào quán, nhưng không bao giờ rời đi.
Lam quay lại công ty Lan và yêu cầu xem lại hình ảnh từ camera giám sát trong bãi đỗ xe. Vào ngày Lan mất tích, một chiếc xe giống hệt chiếc mà người hàng xóm mô tả đã xuất hiện và người lái không ai khác chính là Giám đốc.
Lan đang ở đâu? – Lam lạnh lùng hỏi ông Giám đốc khi vừa bước vào phòng.
Tôi đã nói với anh là tôi không hề biết mà! Anh còn nói những thứ vô nghĩa như thế này, tôi sẽ gọi bảo vệ mời anh ra ngoài!
Trước khi mời tôi ra ngoài, anh hãy nghe tôi vạch trần việc anh bắt cóc Lan đã – Lam lạnh lùng nhìn thẳng vào vị giám đốc – Hôm đó, ông biết Lan có cuộc gặp gỡ bạn bè ở cùng công ty. Vì thế, ông đã tìm cách tách những người bạn đó bằng cách yêu cầu họ làm những công việc gấp gáp không thể trì hoãn. Sau khi buổi hẹn hò của nhóm đồng nghiệp trong công ty bị hủy bỏ, ông đã hẹn gặp Lan và rủ cô ấy đến bar. Anh đã đến nhà đón cô ấy và bị ông hàng xóm nhìn thấy. Sau khi vào bar, anh nói với cô ấy là có việc gấp nên vòng ra sau ngồi. Camera khu vực quán bar đó đã ghi lại hình ảnh anh đậu xe ở phía cổng sau của quán bar. Sau đó, anh đã gọi điện và bảo Lan đi qua cửa sau. Vì thế tôi không thể tìm thấy hình ảnh Lan rời khỏi quán bar đó. Tôi đã có toàn bộ hình ảnh về việc này rồi. Bây giờ, hãy cho tôi biết Lan đang ở đâu.
Người đàn ông tái mặt trước những lời nói của Lam. Anh ta ngồi xuống sofa với vẻ mệt mỏi.
Bây giờ, anh muốn làm gì thì làm!
Lam gọi điện báo công an đến làm việc. Trước những chứng cứ không thể chối cãi, anh ta đành phải thú nhận tất cả. Thì ra Lan đã phát hiện ra một bí mật đen tối của công ty và bị giám đốc bắt cóc để giữ kín mọi chuyện.
Cuối cùng, Lan được tìm thấy an toàn trong một căn nhà hoang. Cô ôm chầm lấy mẹ mình trong nước mắt và cảm ơn Lam với ánh mắt biết ơn sâu sắc. Lam chỉ mỉm cười, cuộc điều tra kết thúc nhưng những đêm ám ảnh của anh chưa bao giờ kết thúc.
♦ Gợi ý:
- Chi tiết tìm thấy bức thư kêu cứu trong két sắt trong văn phòng của công ty không hợp lí. Có thể thay đổi bằng một dấu vết nào đó khiến cho thám tử tin rằng vị Giám đốc là nghi phạm và tập trung vào điều tra người này.
- Có thể thêm những chi tiết để giúp nhà thám tử Lam có thể tìm ra thủ phạm bắt cóc cô gái. Chẳng hạn, tại sao vị Giám đốc ấy lại trở thành nghi phạm.
- Việc người hàng xóm phát hiện ra có người đón Lan đi, có thể thêm rằng mắt ông ấy mờ và trí nhớ không tốt nên không thể cung cấp quá nhiều đặc điểm của chiếc xe, khiến cho việc điều tra gặp khó khăn.
Hy vọng phần hướng dẫn viết truyện ngắn sáng tạo (truyện có yếu tố trinh thám lớp 9) ở trên đã giúp các em nắm vững phương pháp xây dựng nhân vật, sắp xếp chuỗi sự kiện lô-gíc và biết cách trình bày quá trình điều tra một cách thuyết phục.
Chúc các em có những trải nghiệm viết lách thật thú vị và gặt hái được kết quả cao trong chương trình Ngữ văn lớp 9.
Đừng quên tham khảo các bài tập làm văn lớp 9 khác trong cuốn Làm Chủ Kiến Thức Ngữ Văn lớp 9 bằng sơ đồ tư duy – Luyện Thi Vào 10 Phần 2: Tiếng Việt – Tập làm văn để nâng cao kiến thức môn Ngữ Văn cũng như đạt điểm số cao hơn trên lớp các em nhé!
Link đọc thử sách: https://drive.google.com/file/d/1rNHaFCnRgOCdxSQ2nh_UIUGGZz7ooYpn/view?usp=sharing
Tkbooks tự hào là nhà xuất bản sách tham khảo lớp 9 hàng đầu tại Việt Nam!


