Hướng dẫn viết bài văn nghị luận về một vấn đề cần giải quyết trong đời sống xã hội lớp 9 dưới đây bao gồm các bước chuẩn bị, lập dàn ý và 3 bài văn mẫu giúp các em có thể viết được một bài văn không chỉ hay mà còn đủ ý và giàu sức thuyết phục.
Mời quý phụ huynh, thầy cô và các em tham khảo!
I. Yêu cầu cần đạt khi viết bài văn nghị luận về một vấn đề cần giải quyết trong đời sống xã hội
– Giới thiệu được vấn đề nghị luận.
– Bài viết có hệ thống luận điểm chặt chẽ, lí lẽ và bằng chứng tiêu biểu, thuyết phục.
– Nêu được ý kiến trái chiều và phản bác bằng lí lẽ sắc bén.
– Đề xuất được giải pháp khả thi để giải quyết vấn đề.
II. Hướng dẫn viết bài văn nghị luận về một vấn đề cần giải quyết trong đời sống xã hội
1. Bước 1: Chuẩn bị viết
1.1. Lựa chọn đề tài
Đề tài bài văn nghị luận về một vấn đề cần giải quyết trong đời sống rất phong phú và đa dạng. Khi lựa chọn đề tài, chúng ta cần đảm bảo rằng mình rất quan tâm và vấn đề đó thực sự có ý nghĩa với nhiều người.
1.2. Tìm ý
Để xác định được ý cho bài văn nghị luận về một vấn đề cần giải quyết trong đời sống chúng ta cần trả lời các câu hỏi sau:
– Vấn đề cần được giải quyết là gì?
– Ý kiến của em về vấn đề như thế nào?
– Có thể xuất hiện ý kiến trái ngược với quan điểm của người viết không? Cần dùng lí lẽ, bằng chứng nào để phản bác?
– Cần có giải pháp nào để giải quyết vấn đề?
1.3. Lập dàn ý
a. Mở bài: Giới thiệu vấn đề và nêu sự cần thiết phải đưa vấn đề ra bàn luận.
b. Thân bài: Triển khai các luận điểm thể hiện quan điểm của người viết về các khía cạnh của vấn đề:
– Luận điểm 1: Vấn đề cần giải quyết là gì? Giải thích rõ vấn đề.
– Luận điểm 2: Thực trạng của vấn đề.
Luận điểm 3: Hậu quả và nguyên nhân của vấn đề.
– Luận điểm 4: Nêu ý kiến trái chiều và phản bác ý kiến đó.
– Luận điểm 5: Đề xuất giải pháp khả thi để giải quyết vấn đề.
c. Kết bài: Khẳng định tầm quan trọng của việc nhận thức về vấn đề và các hành động nhằm giải quyết hậu quả của vấn đề tạo ra.
2. Bước 2: Viết bài
– Triển khai các ý thành bài văn hoàn chỉnh. Cần tạo sự kết nối giữa người đọc và người viết để người đọc quan tâm đến vấn đề được đặt ra.
– Hệ thống luận điểm, lí lẽ và dẫn chứng đầy đủ, đa dạng, kết hợp với các số liệu thống kê, ý kiến của các chuyên gia, kết quả nghiên cứu…
– Khi phản bác những ý kiến trái chiều, cần sử dụng lời lẽ đúng mực.
3. Bước 3: Chỉnh sửa bài viết
– Đối chiếu bài viết với các vấn đề cần giải quyết để chỉnh sửa cho phù hợp:
– Cần đảm bảo giải quyết được vấn đề nêu ra rõ ràng, đầy đủ.
– Hệ thống luận điểm và lập luận chặt chẽ, có sức thuyết phục.
– Chỉnh sửa các lỗi chính tả, lỗi diễn đạt, ngữ pháp, liên kết, mạch lạc…

III. Bài văn nghị luận về một vấn đề cần giải quyết trong đời sống xã hội lớp 9 mẫu
Bài văn mẫu số 1
Đề bài: “Ngưỡng mộ thần tượng là một nét đẹp văn hóa, nhưng mê muội thần tượng là một thảm họa”. Hãy viết một bài văn ngắn trình bày suy nghĩ của em về ý kiến trên.
Ngưỡng mộ thần tượng là một nét đẹp văn hóa thể hiện sự yêu mến, kính phục và tự hào về những tấm gương tiêu biểu, có đóng góp to lớn cho xã hội. Mỗi chúng ta – nhất là các bạn trẻ – luôn có một thần tượng để ước mơ và tạo động lực vươn lên trong cuộc sống. Thần tượng đó có thể là một doanh nhân, ca sĩ hay là cha mẹ trong gia đình. Tuy nhiên, khi ngưỡng mộ trở thành mê muội thì có thể dẫn đến những hậu quả khôn lường. Chính vì vậy, có người khẳng định rằng: “Ngưỡng mộ thần tượng là một nét đẹp văn hóa, nhưng mê muội thần tượng là một thảm họa”.
“Ngưỡng mộ thần tượng” là sự tôn trọng, yêu quý của chúng ta dành cho một hình mẫu lí tưởng mà mình mong muốn đạt được. Ngưỡng mộ thần tượng có thể coi là nét đẹp văn hóa bởi nó hướng chúng ta đến những tình cảm tốt đẹp, thể hiện khát vọng vươn lên trong cuộc sống. Khi bạn ngưỡng mộ cha mẹ mình, bạn sẽ học được ở họ đức tính hi sinh cho gia đình, con cái. Nói cách khác, khi có một thần tượng để ngưỡng mộ, chúng ta sẽ sống nhân hậu và bao dung hơn.
Tuy nhiên, “mê muội thần tượng lại là một thảm họa”. Bởi sự si mê, tôn sùng một cách mù quáng làm mất lí trí trước thần tượng. Khi mê muội, chúng ta sẽ mất đi khả năng phân biệt đúng sai, không thể suy xét và đánh tráo các khái niệm lẫn lộn các giá trị.
Như vậy, câu nói “Ngưỡng mộ thần tượng là một nét đẹp văn hóa, nhưng mê muội thần tượng là một thảm họa” đề cập đến tính hai mặt của việc ngưỡng mộ thần tượng. Sẽ là tích cực nếu nó đúng mức và đúng đối tượng nhưng sẽ là thảm họa cho cá nhân và cộng đồng khi ta cuồng tín hoặc mê muội thần tượng.
Quả thực, cuộc sống sẽ rất nhạt nhẽo và nhàm chán nếu ta không có ai để yêu quý và ngưỡng mộ. Những thần tượng đó sẽ giống như một hình mẫu, một “con nhà người ta” đầy lí tưởng mà ta mong muốn đạt tới. Vì vậy, thần tượng sẽ là động lực để chúng ta cố gắng và vươn lên trong cuộc sống. Nếu bạn ngưỡng mộ một người bạn học rất giỏi, chắc chắn bạn sẽ cố gắng học tập để có thể đạt được kết quả như người bạn ấy; nếu bạn ngưỡng mộ một doanh nhân thành đạt, bạn cũng sẽ cố gắng học tập, rèn luyện để có thể trở thành một doanh nhân trong tương lai… Nói cách khác, ngưỡng mộ thần tượng sẽ hướng ta đến những mục tiêu, những tình cảm tốt đẹp.
Ngưỡng mộ một thần tượng cũng là cách ứng xử đầy văn minh. Nó góp phần tạo nên một làn sóng nhằm cổ vũ, động viên và ca ngợi những con người, những việc làm tốt đẹp trong cuộc đời. Đó cũng là cách chúng ta thúc đẩy những giá trị sống tốt đẹp trong cộng đồng. Tình cảm của những người hâm mộ sẽ là động lực để những thần tượng ấy cố gắng đóng góp nhiều hơn cho xã hội.
Tuy nhiên, khi mê muội thần tượng thì chắc chắn sẽ tạo ra thảm họa. Sự mê muội khiến ta không còn tỉnh táo trong cả cảm xúc và hành động. Sự mê muội chắc chắn sẽ dẫn đến những hành động quá khích, những suy nghĩ tiêu cực gây hậu quả nặng nề cho bản thân, gia đình và xã hội. Đặc biệt, khi những thần tượng đó không thực sự xứng đáng là thần tượng thì hậu quả lại càng trở nên khủng khiếp. Thời gian vừa qua, không ít bạn trẻ học theo một số “giang hồ mạng” – những người cố tình gây sự chú ý bằng những hành động, lời nói thiếu chuẩn mực trên mạng xã hội. Điều này ảnh hưởng rất lớn đến sự hình thành và phát triển nhân cách của giới trẻ.
Những người mê muội thần tượng thường cố gắng chạy theo thân tượng hoặc phóng đại quá mức “tài năng” của họ. Đây là biểu hiện của cách ứng xử thiếu chuẩn mực, không lành mạnh, thậm chí thiếu văn hóa. Cách đây khoảng chục năm, khi một diễn viên nổi tiếng Hàn Quốc là Bi Rain sang Việt Nam, một số bạn trẻ đã quỳ gối, hôn lên chỗ ngồi của anh ta. Hành động ấy khiến không ít người lắc đầu ngán ngẩm cho thói mê muội đến khó tin của một số bạn trẻ thời điểm đó.
Hiểu rõ ranh giới giữa ngưỡng mộ và mê muội thần tượng là điều vô cùng cần thiết cho các bạn trẻ ngày nay. Chỉ khi đó, chúng ta mới có thái độ và cách ứng xử phù hợp, đúng đắn, phù hợp với văn hóa truyền thống cũng như khát vọng vươn tới những điều tốt đẹp. Chúng ta nên biết chế ngự cảm xúc của mình trước thần tượng. Đừng chạy theo họ một cách mù quáng. Đừng biến mình thành một kẻ ngốc nghếch khi mê muội một thần tượng nào đó.
Bản thân tôi rất ngưỡng mộ cha mẹ mình. Với tôi, họ chính là thần tượng đẹp đẽ và đáng học tập nhất. Chính vì vậy, hằng ngày, hằng giờ tôi vẫn không ngừng cố gắng để hoàn thành tốt công việc học tập của mình. Đó là cách tôi thể hiện sự thần tượng của mình với họ.
Quả thực, “ngưỡng mộ thần tượng là một nét đẹp văn hóa, nhưng mê muội thần tượng là một thảm họa. Vì vậy, hãy luôn tỉnh táo và hiểu biết khi bắt đầu thần tượng một ai đó, bạn nhé.

Bài văn mẫu số 2
Đề bài: Viết một bài văn trình bày suy nghĩ của mình về ý nghĩa của lòng nhân hậu trong cuộc sống.
“Cho đi là còn mãi”. Cuộc sống chỉ thực sự có ý nghĩa khi chúng ta biết sống vì người khác. Tình yêu thương luôn có một sức mạnh kì diệu làm thay đổi thế giới này. Nhạc sĩ Trịnh Công Sơn từng khẳng định rằng: “Sống trong đời sống, cần có một tấm lòng…” Đó là tấm lòng nhân hậu, biết yêu thương, biết đồng cảm và chia sẻ với những người xung quanh.
Trước hết, chúng ta cần hiểu tấm lòng nhân hậu là gì. Tấm lòng nhân hậu chính là lòng tốt, biết yêu thương, đồng cảm, chia sẻ và giúp đỡ người khác. Lòng nhân hậu là một trong những phẩm chất cần thiết của một con người chân chính. Người có tấm lòng nhân hậu luôn biết lắng nghe và chia sẻ với những mảnh đời bất hạnh. Họ sẵn sàng giúp đỡ người khác bằng sự trân trọng, chân thành của mình. Người có lòng nhân hậu sẽ biết bao dung với những người xung quanh mình.
Tấm lòng nhân hậu chính là yếu tố quan trọng giúp cuộc sống của con người tốt đẹp và hạnh phúc hơn. Bởi khi con người biết yêu thương và chia sẻ, sống bao dung và vị tha thì cuộc sống sẽ trở nên nhẹ nhàng nhân ái. Đó có thể coi là niềm mơ ước của tất cả chúng ta.
Khi có lòng nhân hậu, chúng ta sẽ luôn sẵn sàng giúp đỡ, chia sẻ với những người gặp khó khăn hơn mình. Sự giúp đỡ ấy sẽ giúp cho cuộc sống của họ trở nên tốt đẹp hơn. Biết cho đi, ta sẽ luôn cảm thấy hạnh phúc. Nó làm cho cuộc sống của chúng ta trở nên có ý nghĩa hơn. Bởi còn gì tuyệt vời bằng được sống vì người khác; được chứng kiến cuộc sống hạnh phúc của người khác có một phần đóng góp của chính mình?
Đặc biệt, khi có lòng nhân hậu, tâm hồn chúng ta sẽ trở nên trong sáng, thánh thiện hơn. Tấm lòng nhân hậu giúp chúng ta thêm tin yêu cuộc sống, biết chấp nhận sự khác biệt của người khác. Khi đó, chúng ta luôn nhìn cuộc sống với con mắt đầy bao dung. Khi đó, sự ích kỉ, nhỏ nhen trong chúng ta sẽ không còn nữa.
Tấm lòng nhân hậu chính là động lực để chúng ta làm những điều tốt đẹp. Biết yêu thương, chúng ta sẽ biết chia sẻ với cộng đồng, tham gia những hoạt động từ thiện, ra sức cống hiến cho xã hội và cuộc sống. Như vậy, không những cuộc sống xã hội trở nên tốt đẹp hơn mà chính bản thân chúng ta cũng dần hoàn thiện mình, trở nên đẹp đẽ, thánh thiện hơn.
Đất Xã hội này sẽ trở nên vô cùng độc ác, toan tính và vô nhân đạo khi không có lòng bao dung. Khi đó, con người chỉ biết tranh giành nhau mà thôi, xã hội loài người sẽ trở nên băng giá bởi thiếu đi tình yêu thương, sự quan tâm và chia sẻ giữa con người với con người.
Mặc dù tấm lòng nhân hậu có ý nghĩa vô cùng quan trọng trong cuộc sống nhưng chúng ta cũng cần biết đặt vào đúng lúc, đúng chỗ. Có như thế, chúng ta mới có thể phân biệt được cái thiện cái ác. Chỉ nên bao dung, nhân hậu với những người biết hối cải, có ý chí tiến thủ; ngược lại những kẻ chỉ biết ỷ lại vào sự giúp đỡ của người khác, thiếu ý chí, nghị lực thì cố gắng giúp đỡ họ lại là một hành động không nên.
Quả thực, sống trên đời này cần có một tấm lòng nhân hậu. Vì vậy, chúng ta cần học tập và rèn luyện để luôn biết quan tâm và chia sẻ, biết yêu thương và giúp đỡ những người xung quanh bằng tất cả trái tim mình. Trước tiên, tấm lòng hân hậu nên được thể hiện bằng các hành động cụ thể, thiết thực như quan tâm, giúp đỡ những người thân yêu trong gia đình mình, yêu thương, giúp đỡ bạn bè và những người xung quanh.
M.Gorki đã từng khẳng định: “Nơi lạnh giá nhất không phải là Bắc Cực mà là nơi không có tình yêu thương. Tấm lòng nhân hậu chính là biểu hiện đẹp đẽ cao nhất của tình người”. Nó giúp cho con người sống người hơn, thánh thiện và bao dung hơn. Là một trong những học sinh đang ngồi trên ghế nhà trường, bản thân em cần học tập và rèn luyện để bồi đắp tấm lòng nhân hậu. Đó sẽ là hành trang quan trọng nhất để em bước vào cuộc đời một cách tự tin và hạnh phúc nhất.
Bài văn mẫu số 3
Đề bài: Viết bài văn nghị luận trả lời câu hỏi: “Tuổi trẻ sẽ ra sao nếu thiếu ước mơ”
Trong cuộc đời, ai cũng có những ước mơ của riêng mình. Ước r ấy sẽ chắp cánh cho chúng ta đến với tương lai tốt đẹp. Vậy đã bao giờ bạn tự hỏi! Tuổi trẻ sẽ ra sao nếu thiếu ước mơ?
Vậy, ước mơ là gì? Ước mơ là những mong muốn, có được một điều gì đó không hoặc chưa có trong hiện tại. Đó là mục tiêu, là cái “đích” để chúng ta hướng tới ở tương lai. Xây dựng ước mơ cũng có nghĩa là chúng ta đang xây dựng cho mình một tương lai tốt đẹp. Tùy từng lứa tuổi, từng hoàn cảnh mà mỗi người có những ước mơ riêng. Nhưng nhìn chung, ước mơ đều hướng con người ta đến những điều tốt đẹp.
Do vậy, ước mơ có vai trò quan trọng đối với chúng ta. Nó chắp cánh cho những điều tốt đẹp trở thành hiện thực. Ước mơ cũng giúp chúng ta vui vẻ hơn, lạc quan hơn, biết yêu thương nhiều hơn. Không chỉ vậy, ước mơ còn giúp chúng ta trưởng thành hơn trong cuộc sống. Có thể nói, ước mơ chính là những viên gạch đầu tiên để chúng ta xây dựng một tương lai tốt đẹp cho mình.
Với những người trẻ, xây dựng cho mình một ước mơ tốt đẹp chính là điều kiện đầu tiên và quan trọng nhất để chúng ta vững bước vào đời. Vì vậy, thật bất hạnh cho những bạn trẻ không biết xây dựng cho mình những ước mơ tốt đẹp.
Nếu người trẻ không có ước mơ, tâm hồn họ sẽ trở nên khô cứng, không thể sáng tạo. Đặc biệt, thiếu ước mơ, chúng ta cũng sẽ thiếu đi mục tiêu sống, mục tiêu phấn đấu của mình. Và khi sống mà không có mục tiêu, cuộc sống sẽ trở nên nhàm chán và đáng sợ biết nhường nào.
Cuộc đời giống như một cuộc hành trình. Mơ ước chính là cái đích của hành trình đó. Do vậy, thiếu đi mơ ước, cũng có nghĩa chúng ta thiếu đi mục đích của cuộc đời mình. Đây là dấu hiệu đầu tiên cho thấy sự thất bại của chúng ta trong tương lai. Và như vậy, cuộc sống sẽ trở nên rất khó khăn.
Trên con đường thực hiện ước mơ của mình, chúng ta sẽ gặp vô vàn khó khăn. Do vậy, bên cạnh việc xây dựng cho mình ước mơ, chúng ta cần phải có đủ bản lĩnh, sự kiên trì và lòng dũng cảm để vượt qua những khó khăn, thử thách ấy. Chỉ khi đó, chúng ta mới có được những thành công trong cuộc sống.
Ước mơ chỉ thực sự có ích khi nó phù hợp với điều kiện và hoàn cảnh của chúng ta. Bởi khi ước mơ được xây dựng trên cơ sở của thực tiễn mới trở thành động lực để chúng ta thực hiện nó. Nếu ước mơ quá xa vời, nó sẽ trở thành ảo tưởng. Tất nhiên, mọi ảo tưởng đều sẽ không đem đến ích lợi gì cho chúng ta.
Đặc biệt, khi đã đặt ra ước mơ, chúng ta cũng phải nỗ lực hết sức để biến ước mơ đó thành hiện thực. Bởi nếu chỉ ngồi mà mơ ước theo kiểu “há miệng chờ sung” thì không bao giờ có được thành công trong cuộc sống.
Thêm vào đó, khi xây dựng ước mơ, chúng ta cũng cần hướng ước mơ của mình vào những điều tốt đẹp. Bởi nếu ước mơ không trong sáng, chúng ta sẽ trở thành những kẻ tham lam, bệnh hoạn. Thậm chí, ước mơ đó có thể làm hại cho bản thân, gia đình và xã hội.
Là những người trẻ, chúng ta cần xây dựng cho mình những ước mơ trong sáng và cao đẹp. Nó sẽ là mục tiêu để chúng ta hướng tới trong tương lai. Tuy nhiên, ước mơ đó cần phải được xây dựng phù hợp với điều kiện thực tế. Xây dựng ước mơ cũng đồng thời chúng ta phải cố gắng, nỗ lực để biến ước mơ của mình thành hiện thực.
Tóm lại, cuộc sống của con người sẽ trở nên vô nghĩa nếu không có ước mơ. Do vậy, ngay từ bây giờ, chúng ta cần xây dựng cho mình ước mơ và nỗ lực hết sức để thực hiện nó. Việc thực hiện ước mơ bắt đầu bằng việc học tập và rèn luyện thật tốt để có đủ kiến thức, kĩ năng bước vào cuộc đời.
Hy vọng hướng dẫn viết bài văn nghị luận về một vấn đề cần giải quyết trong đời sống xã hội lớp 9 ở trên đã giúp các em nắm vững phương pháp lập luận và cách triển khai hệ thống ý tưởng một cách chặt chẽ. Từ những gợi ý này, các em có thể tự tin bày tỏ quan điểm cá nhân, đề xuất giải pháp thiết thực cho những vấn đề nhức nhối và góp phần xây dựng một cộng đồng tốt đẹp hơn.
Chúc các em học tập tốt và luôn có những bài viết sắc sảo, đầy sức thuyết phục!
Đừng quên tham khảo hướng dẫn viết các bài tập làm văn lớp 9 học kì 2 khác trong cuốn Làm chủ kiến thức Ngữ Văn bằng sơ đồ tư duy lớp 9 – Phần 2: Tiếng Việt – Tập làm văn để nâng cao kiến thức môn Ngữ Văn cũng như đạt điểm số cao hơn trên lớp các em nhé!
Link đọc thử sách: https://drive.google.com/file/d/1XMRmh0B8nF0pxOPpwZpJh9MrwChAGrIU/view?usp=sharing
Tkbooks tự hào là nhà xuất bản sách tham khảo lớp 9 hàng đầu tại Việt Nam!


