Viết đoạn văn ghi lại cảm nghĩ về một bài thơ tám chữ lớp 9 ngắn gọn được trình bày trong bài viết dưới đây sẽ giúp các em biết cách lựa chọn ý, diễn đạt cảm xúc tự nhiên, đồng thời đáp ứng đúng những tiêu chí trong sách giáo khoa. Từ đó, các em có thể tự tin viết nên những đoạn văn mạch lạc, giàu cảm xúc và thể hiện được sự cảm nhận riêng về bài thơ tám chữ mình yêu thích.
Mời các em tham khảo!
I. Yêu cầu cần đạt của đoạn văn ghi lại cảm nghĩ về một bài thơ tám chữ
– Giới thiệu được nhan đề, tác giả và cảm nhận, ấn tượng chung về bài thơ.
– Nêu cảm nghĩ về nét nổi bật trong nội dung và nghệ thuật của bài thơ; chỉ ra tác dụng của thể thơ trong việc thể hiện nét độc đáo của bài thơ.
– Khái quát cảm nghĩ về bài thơ.
II. Hướng dẫn viết đoạn văn ghi lại cảm nghĩ về một bài thơ tám chữ
1. Bước 1: Trước khi viết
1.1. Lựa chọn bài thơ
– Lựa chọn một bài thơ tám chữ đã đọc hoặc đã học mà em ấn tượng và cảm nhận được giá trị nội dung và nghệ thuật của nó.
1.2. Tìm ý
Để tìm ý cho đoạn văn nêu cảm nghĩ về một bài thơ tám chữ, chúng ta cần thực hiện một số công việc sau:
– Ghi lại những đặc điểm của tác phẩm trên các phương diện:
+ Vần thơ, nhịp thơ, đặc biệt là cách gieo vần, ngắt nhịp của bài thơ so sánh với đặc trưng của thể thơ.
+ Những hình ảnh, độc đáo, từ ngữ đặc sắc, biện pháp tu từ, … được tác giả sử dụng.
+ Nội dung và mạch cảm xúc của bài thơ với trạng thái và cung bậc cụ thể.
+ Chủ đề, thông điệp của bài thơ.
– Cảm xúc của em về bài thơ.
1.3. Lập dàn ý
a. Mở đoạn
Giới thiệu nhan đề, tác giả bài thơ; nêu ấn tượng chung về bài thơ.
b. Thân đoạn
– Trình bày cảm nghĩ về nội dung (mạch cảm xúc, chủ để, thông điệp,…) của bài thơ.
– Nêu cảm nghĩ về các yếu tố nghệ thuật và tác dụng của chúng trong việc thể hiện nội dung; chú ý tác dụng của thể thơ.
c. Kết đoạn
Khái quát cảm nghĩ về bài thơ.
2. Bước 2: Viết đoạn văn ghi lại cảm nghĩ về một bài thơ tám chữ
– Triển khai các ý đã nêu trong phần dàn ý thành đoạn văn hoàn chỉnh. Các câu văn cần tập trung vào một chủ đề chung của đoạn để tạo sự mạch lạc và liên kết.
– Sử dụng từ ngữ chính xác để ghi lại cảm xúc của bài thơ.
3. Bước 3: Chỉnh sửa bài viết
– Phần mở đoạn giới thiệu được tên bài thơ, tác giả và ấn tượng, cảm nghĩ chung về nội dung của bài thơ.
– Bổ sung các từ ngữ biểu đạt cảm xúc về mạch cảm xúc, chủ đề, thông điệp, những đặc sắc về nội dung và nghệ thuật của bài thơ. Các từ ngữ dùng để liên kết đã phù hợp chưa?
– Phần kết đoạn cần nêu khái quát cảm nghĩ về bài thơ. Nếu chưa nêu được, cần điều chỉnh hoặc viết lại.

III. Đoạn văn ghi lại cảm nghĩ về một bài thơ tám chữ lớp 9 mẫu
Đề 1: Viết đoạn văn nêu cảm nghĩ của em về bài thơ “Nhớ con sông quê hương” của nhà thơ Tế Hanh.
NHỚ CON SÔNG QUÊ HƯƠNG
Quê hương tôi có con sông xanh biếc
Nước gương trong soi tóc những hàng tre
Tâm hồn tôi là một buổi trưa hè
Toả nắng xuống lòng sông lấp loáng
Chẳng biết nước có giữ ngày, giữ tháng
Giữ bao nhiêu kỷ niệm giữa dòng trôi?
Hỡi con sông đã tắm cả đời tôi!
Tôi giữ mãi mối tình mới mẻ
Sông của quê hương, sông của tuổi trẻ
Sông của miền Nam nước Việt thân yêu
Khi bờ tre ríu rít tiếng chim kêu
Khi mặt nước chập chờn con cá nhảy
Bạn bè tôi tụm năm tụm bảy
Bầy chim non bơi lội trên sông
Tôi giơ tay ôm nước vào lòng
Sông mở nước ôm tôi vào dạ
Chúng tôi lớn lên mỗi người mỗi ngả
Kẻ sớm khuya chài lưới bên sông
Kẻ cuốc cày mưa nắng ngoài đồng
Tôi cầm súng xa nhà đi kháng chiến
Nhưng lòng tôi như mưa nguồn, gió biển
Vẫn trở về lưu luyến bên sông
Hình ảnh cô em đôi má ửng hồng…
Tôi hôm nay sống trong lòng miền Bắc
Sờ lên ngực nghe trái tim thầm nhắc
Hai tiếng thiêng liêng, hai tiếng “miền Nam”
Tôi nhớ không nguôi ánh sáng màu vàng
Tôi quên sao được sắc trời xanh biếc
Tôi nhớ cả những người không quen biết…
Có những trưa tôi đứng dưới hàng cây
Bỗng nghe dâng cả một nỗi tràn đầy
Hình ảnh con sông quê mát rượi
Lai láng chảy, lòng tôi như suối tươi
Quê hương ơi! Lòng tôi cũng như sông
Tình Bắc Nam chung chảy một dòng
Không gành thác nào ngăn cản được
Tôi sẽ lại nơi tôi hằng mơ ước
Tôi sẽ về sông nước của quê hương
Tôi sẽ về sông nước của tình thương

Bài thơ “Nhớ con sông quê hương” của nhà thơ Tế Hanh đã để lại trong tôi niềm xúc động, nghẹn ngào. Bài thơ được sáng tác khi ông tập kết ra Bắc. Mỗi khi đọc bài thơ này, tôi lại cảm thấy như được trở về với quê hương, nơi có con sông hiền hòa và thân thuộc đã gắn bó với tôi từ thuở lọt lòng. Con sông quê hương – nơi chứng kiến bao kỉ niệm của nhà thơ, từ những buổi tắm mát trong dòng nước trong xanh, đến những buổi trưa hè cùng bạn bè “tụm năm tụm bẩy” như “bầy chim non bơi lội trên sông”. Dòng sông như một người bạn thân thiết, che chở, “mở nước ôm tôi vào dạ” đầy yêu thương và gắn bó với nhân vật trữ tình từ thuở thiếu thời. Biện pháp nhân hóa, so sánh làm cho hình ảnh dòng sông càng trở nên gần gũi, đầy yêu thương. Con sông thân thương gắn liền với những kỷ niệm không thể phai mờ trong trí mỗi người con xa quê. Sông là nơi tôi học bơi, là nơi tôi đùa giỡn “giang tay ôm nước vào lòng” cũng là nơi tôi mơ mộng về tương lai. Dòng sông không chỉ là nhân chứng cho những tháng ngày yên bình mà còn là nơi g tôi trưởng thành, qua từng “bờ tre ríu rít tiếng chim kêu”; “mặt nước chập chờn con cá nhảy”,… Tất cả như hòa vào nhịp sống của tôi, trở thành một phần không thể tách rời trong tâm hồn tôi. Đọc bài thơ, độc giả có thể cảm nhận sâu sắc tình yêu quê hương, tình yêu sông nước mà tác giả đã gửi gắm. Cảm xúc ấy còn mãnh liệt hơn khi tác giả nhắc đến những kỷ niệm với quê hương, với miền Nam thân yêu trong những ngày tháng xa cách. Biện pháp điệp ngữ “tôi nhớ” cùng cụm từ “tôi quên làm sao được… khẳng định tấm lòng thủy chung, son sắc của tác giả với quê hương mình. Tình yêu ấy còn được thể hiện qua sự quyết tâm của người con xa xứ. Dù có đi khắp bốn phương trời, hình ảnh quê hương vẫn luôn khắc sâu trong trái tim, như là nguồn cảm hứng, là động lực giúp tôi vươn lên trong cuộc sống và công việc. Tác giả khẳng định: “Quê hương ơi! lòng tôi cũng như sông//Tình Bắc Nam chung chảy một dòng”. Bất cứ ai cũng sẽ tìm thấy chút hình bóng của mình trong bài thơ này, nhất là những người con xa quê, luôn hướng về cội nguồn, về những kỷ niệm yên bình bên dòng sông quê hương. Bài thơ không chỉ là lời nhắc nhở về một quá khứ đẹp đẽ mà còn là lời hứa trở về, vào một ngày không xa, “tôi” sẽ quay lại bên dòng sông ấy, “Tôi sẽ về sông nước của quê hương” – nơi chứa đựng tâm hồn và tình thương của quê hương.
Đề 2: Viết đoạn văn nêu cảm nghĩ của em về bài thơ “Chiều xuân” của Anh Thơ.
CHIỀU XUÂN
Mưa đổ bụi êm êm trên bến vắng,
Đò biếng lười nằm mặc nước sông trôi;
Quán tranh đứng im lìm trong vắng lặng
Bên chòm xoan hoa tím rụng tơi bời.
Ngoài đường đê cỏ non tràn biếc cỏ,
Đàn sáo đen sà xuống mổ vu vơ
Mấy cánh bướm rập rờn trôi trước gió.
Những trâu bò thong thả cúi ăn mưa.
Trong đồng lúa xanh rờn và ướt lặng
Lũ cò con chốc chốc vụt bay ra,
Làm giật mình một cô nàng yếm thắm.
Cái cuốc cào cỏ ruộng sắp ra hoa.

“Chiều xuân” là một trong những bài thơ tám chữ đặc sắc, khắc họa vẻ đẹp dịu dàng của mùa xuân vào một buổi chiều làng quê bình yên và tĩnh lặng. Bài thơ bắt đầu bằng mưa bụi “êm êm” trên bến vắng. Không gian tĩnh lặng và thoáng buồn gợi lên trước mắt người đọc. Bến sông chiều vắng khách Con đò vì thế “biếng lười” nằm mặc cho dòng nước trôi lững lờ. Biện pháp nhân hóa thổi hồn vào cảnh vật gợi lên khung cảnh vắng lặng, thoáng buồn. Khung cảnh mở rộng trên con đường đê “cỏ non tràn biếc cở”. Màu xanh tươi, căng tràn sức sống của cỏ non trải dài đến bất tận. Trong không gian biếc xanh ấy, hình ảnh con sáo đen, “cánh bướm trôi rập rờn trước gió” tạo nên những nét chấm phá đặc sắc, độc đáo. Cánh bướm rập rờn “trôi trước gió” là hình ảnh khá lạ, thể hiện cái nhìn tinh tế của tác giả. Có lẽ, cánh bướm dù có cố gắng nhưng cũng không thể thắng nổi mưa gió nên đành để mặc bản thân “trôi” theo cơn gió nhẹ. Trong không gian tĩnh lặng xanh biếc ấy, hình ảnh con trâu xuất hiện thật lãng mạn và độc đáo. Con trâu đang “thong thả tận hưởng niềm hạnh phúc mà cỏ “non tràn biếc cở” đem lại. Đàn trâu đang cúi xuống ăn cỏ trong mưa đổ bụi khiến tác giả tưởng như đàn trâu đang cúi ăn mưa. Cảnh vật như một thước phim quay chậm. Những hình ảnh, xuất hiện trong bài đều ở trạng thái động, nhưng cũng rất chậm chạp, thông thả. Cảnh vật ấy gợi lên vẻ đẹp tĩnh lặng, thanh bình trong một buổi chiêu xuân mưa bụi giăng giăng bay. Không gian được mở rộng hơn nữa với cánh đồng lúa “xanh rờn và ướt lặng” Những hạt mưa như hạt ngọc càng làm cho màu xanh của lúa trở nên mướt mát và ngập tràn sức sống. Trong cái khung cảnh nên thơ ấy, hình ảnh “cô nàng yếm thắm” xuất hiện như một điểm nhấn đặc biệt cho cảnh chiều mưa xuân. Cô đang “Cái cuốc các cơ ruộng sắp ra hoa” gợi khung cảnh lao động bình dị nhưng đẹp đẽ lạ thường. Bài thơ gợi lên một bức tranh làng quê thanh bình, yên tĩnh trong một buổi chiều mưa xuân “ềm êm” đổ bụi. Những gam màu tươi sáng rực rỡ, đầy sức sống là biểu tượng cho vẻ đẹp của thiên nhiên trong một chiều xuân yên bình, hạnh phúc.
Đề 3: Viết đoạn văn ghi lại cảm nghĩ của em về bài thơ “Mùa hạ” của nhà thơ Xuân Quỳnh.
MÙA HẠ
Đó là mùa của những tiếng chim reo
Trời xanh biếc, nắng tràn lên khắp ngả
Đất thành cây, mật trào lên vị quả
Bước chân người bỗng mở những đường đi
Đó là mùa không thể giấu che
Cả vạn vật đều phơi trần dưới nắng
Biển xanh thẳm, cánh buồm lồng lộng trắng
Từ những miền cay đăng hóa thành thơ.
Đó là mùa của những ước mơ
Những dục vọng muôn đời không kể xiết
Gió bão hòa, mưa thành sông thành bể
Một thoáng nhìn có thể hóa tình yêu
Đó là mùa của những buổi chiều
Cánh diều giấy nghiêng vòm trời cao vút
Tiếng để thức suốt đêm dài oi bức
Tiếng cuốc dồn thúc giục nắng đang trưa
Mùa hạ của tôi, mùa hạ đã đi chưa
Ôi tuổi trẻ bao khát khao còn, hết
Mà mặt đất màu xanh là vẫn biển
Quả ngọt ngào thắm thiết vẫn màu hoa.
“Mùa hạ” là một trong những bài thơ tiêu biểu cho hồn thơ của Xuân Quỳnh – một hồn thơ dịu dàng, nữ tính nhưng cũng vô cùng lãng mạn, thiết tha. Mở đầu bài thơ là khung cảnh mùa hè, tươi vui, rộn ràng âm thanh, rực rỡ sắc màu và ngọt ngào hương hoa. Những hình ảnh “tiếng chim reo”, “trời xanh biếc”, “mật trào lên vị quả”… gợi lên một mùa hè tuyệt diệu. Tác giả dùng tất cả giác quan của mình để cảm nhận vẻ đẹp của mùa hè đẹp đẽ, diệu kì. Nhưng mùa hè trong cảm nhận của Xuân Quỳnh không chỉ là mùa đẹp đẽ, căng tràn sức sống của thiên nhiên. Đó còn là mùa của những khát vọng, những ước mơ, những dục vọng luôn rực cháy trong trái tim tươi trẻ của con người. Nhưng để chạm đến ước mơ, tuổi trẻ cũng phải trải qua rất nhiều chông gai, thử thách, cũng giống như mùa hè rực rỡ nhưng cũng nhiều giông bão nhất năm. Tuổi trẻ cũng nhiều rung động và cũng dễ rung động. Đôi khi, chỉ là hơi ấm của ánh nắng sau cơn mưa thôi cũng khiến ta say đám cả mùa hè. Điệp ngữ “Đó là mùa… khiến bài thơ thêm nhịp nhàng uyển chuyển, đồng thời mang đến những ý nghĩa thật thú vị vào mùa hè. Khổ thơ thứ ba nhắc đến những âm thanh mang tính đặc trưng của mùa hè Bắc Bộ. Tiếng sáo diều, tiếng cuốc kêu giục giã nắng hè, tiếng dế rả rích suốt đêm gợi về những kỉ niệm tuổi thơ thả diều, bắt ve tắm sông khi còn thơ bé. Có lẽ, đó cũng là cảm xúc dạt dào trong lòng tác giả. Vì vậy, “tôi” trở về với “mùa hạ của tôi” với bao nỗi băn khoăn, day dứt. Mùa hạ của tôi, những khao khát của tuổi trẻ trong tôi còn hay hết? Câu hỏi tu từ khiến “tôi” ngỡ ngàng nhận ra những khao khát, ước mơ rực rỡ của tuổi trẻ đã qua rồi. Nhưng dù mùa hè có đi qua thì “đất xanh vẫn biển”, “quả ngọt thắm thiết vẫn màu hoa. Vâng! Có thể tuổi trẻ đã đi qua nhưng những khao khát, những ước mơ thì vẫn cháy bỏng trong trái tim người. Có thể nói, với giọng thơ ngọt ngào, đầy nữ tính, “Mùa hạ” là một khúc ca mùa hè rực rỡ, căng đầy sức sống. Qua bài thơ, tác giả cũng đem đến cho độc giả một triết lí sống vô cùng đẹp đẽ: tuổi trẻ cần nhiều đam mê, hoài bão. Những đam mê, khát vọng ấy sẽ là động lực để ta có đủ sức vượt qua giông bão của cuộc đời để đạt được những gì mình mong muốn.
Hy vọng hướng dẫn viết đoạn văn ghi lại cảm nghĩ về một bài thơ tám chữ lớp 9 ngắn gọn kèm theo bài văn mẫu ở trên đã giúp các em hiểu rõ yêu cầu của dạng bài, nắm được cách tìm ý và triển khai đoạn văn một cách hợp lí. Từ đó, các em có thể tự tin viết những đoạn văn đúng bố cục, giàu cảm xúc, thể hiện được sự cảm nhận tinh tế về nội dung và nghệ thuật của bài thơ, đồng thời nuôi dưỡng tình yêu đối với thơ ca và môn Ngữ văn.
Đừng quên tham khảo các bài tập làm văn lớp 9 khác trong cuốn Làm Chủ Kiến Thức Ngữ Văn lớp 9 bằng sơ đồ tư duy – Luyện Thi Vào 10 Phần 2: Tiếng Việt – Tập làm văn để nâng cao kiến thức môn Ngữ Văn cũng như đạt điểm số cao hơn trên lớp các em nhé!
Link đọc thử sách: https://drive.google.com/file/d/1rNHaFCnRgOCdxSQ2nh_UIUGGZz7ooYpn/view?usp=sharing
Tkbooks tự hào là nhà xuất bản sách tham khảo lớp 9 hàng đầu tại Việt Nam!


